على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

929

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

بچه را از موى و پشم تا شير نخورد . تفليل ( taflil ) م . ع . رخنه كردن . تفن ( tafan ) ا . ع . چرك . تفناك ( tafn k ) ص . پ بدبو و متعفن . تفند ( tafannod ) م . ع . كارى از كسى خواستن و پشيمان شدن . و تفند فلانا على الامر : خواست آن كار را از فلان . تفنشخ ( tafancox ) م . ع . تفنشخت المراة فى الجماع : گشاده كرد زن پايها را هنگام كس دادن . تفنق ( tafannoq ) م . ع . با ناز و نعمت زيستن . تفنك ( tofang ) ا . پ . سلاح آتشى دراز و حمل‌پذير . تفنگچى ( tofang - ci ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - كسى كه داراى تفنگ است و تفنگ را بر دوش حمل مىكند . تفنگ دار ( tofang - d r ) ا . پ . آنكه تفنگ بر مىدارد و نگهبان تفنگ . تفنگ ساز ( tofang - s z ) ا . پ . تفنگ سازنده و صانع تفنگ . تفنگ سازى ( tofang - s zi ) ا و ص . پ . منسوب و متعلق بساختن تفنگ و صنعت تفنگ ساختن . تفنن ( tafannon ) م . ع . گونه گونه شدن و شاخ در شاخ شدن . تفنن ( tafannon ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تفرج و تماشا و وقت گذرانى و بازى و لهو و لعب كردن كارى از روى هوا و هوس . تفنود ( tafnud ) ا . پ . شجاعت و نجدت و استوارى نفس در مقام ترس به نحوى كه خوف و فزع بر شخص غالب نشود . و تفنود همراه : نجدت همراه . تفنه ( tafne ) و تفنى ( tafni ) ا . پ . تار و پردهء عنكبوت . تفنيخ ( tafnix ) م . ع . چيره شدن و خوار گردانيدن . تفنيد ( tafnid ) م . ع . نسبت كردن كسى را بدروغ و به ضعف و پيرى و نقصان عقل و خطاى راى و دانش و به عجز قوله تعالى إِنِّي لَأَجِدُ رِيحَ يُوسُفَ لَوْ لا أَنْ تُفَنِّدُونِ . و اندك علف دادن اسب را بعد فربهى و لاغر گردانيدن . و نكوهيدن . و فند فلانا على الامر : خواست آن كار را از فلان . و فندفى الشراب : پيوسته خورد شراب را . و فند فلان : بر سر كوه نشست فلان . تفنيش ( tafnic ) م . ع . فنش فى الامر : سست شد در كار و فروهشت . تفنيق ( tafniq ) م . ع . بناز و نعمت پروردن . تفنين ( tafnin ) م . ع . در آميختن و گونه گونه ساختن مردم را و كهنه شدن جامه بىدريدگى و بافتن جامه را جائى تنك و جائى ستبر . تفنين ( tafnin ) ا . ع . خطوط جامه . و ثوب فيه تفنين يعنى جامه‌اى كه در آن خطها از غير جنس اوست . تفو ( tafu ) پ . كلمه‌ايست كه در حقارت چيزى استعمال مىكنند . تفو ( tofu ) ا . پ . آب دهان و خدو و تف و تفش . تفوت ( tafavvot ) م . ع . تفوت عليه فى ماله : بىاو گذشت در مال او . تفؤد ( tafa'od ) م . ع . سوخته شدن و افروخته گرديدن . تفود ( tafavvod ) م . ع . بر آمدن بالاى كوه . تفور ( tafur ) ا . پ . گل و طين و سفال . تفوز ( tafuz ) ا . پ . تفور و گل و طين و سفال . تفوف ( tafuf ) ع . ج . تف ( toff ) . تفوق ( tafavvoq ) م . ع . فراخى نمودن در عيش . و فواق فواق مكيدن بچه شير را و فواق بفواق دوشيدن و منه قول ابى موسى انه تذاكر هو و معاذ قراءة القرآن قال ابو موسى اما انا فاتفوقه تفوق اللقوح اى لا اقرء جزء بمرة و لكنى اقرا منه شيئا بعد شيئ فى آناء الليل و النهار . تفوق ( tafavvoq ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - برترى و بالائى . و توق جستن : بالاتر رفتن و بالاتر شدن . تفؤل ( tafa'ol ) م . ع . فال گرفتن . تفون ( tafavvon ) م . ع . افزون شدن . تفون ( tafavvon ) ا . ع . افزايش و حسن نما و گواليدگى نيكو . تفوه ( tofuh ) م . ع . تفه تفها و تفوها و تفاهة ( از باب نصر و سمع ) : اندك و حقير گشت و لاغر شد و كهنه گرديد و تفه تفوها ( از باب سمع ) : احمق گرديد . تفوه ( tafavvoh ) م . ع . سخن گفتن و بدهانهء جائى در آمدن . تفويت ( tafvit ) م . ع . رها كردن و رخصت دادن . تفويج ( tafvij ) م . ع . سرد و خنك گردانيدن يق لست برائح حتى افوج اى ابرد عن نفسى . تفوير ( tafvir ) م . ع . فيرة ساختن براى زچه . تفويز ( tafviz ) م . ع . مردن . و پيدا و آشكار گرديدن راه . و در گذشتن . و بيابان بريدن با شتر يق فوز الرجل بابله اذا ركب بها المفازة . تفويض ( tafviz ) م . ع . فوض اليه الامر : باز گذاشت كار را به روى . و فوض المراة : زن داد بىدست پيمان . تفويض ( tafviz ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سپردگى و واگذارى و تسليم . و تفويض به خدا : توكل به خدا و پناه به خدا . تفويف ( tafvif ) م . ع . نگارين كردن